Full Post Style

អ្នកទេសចរម្នាក់បានបាត់បង់ជីវិត និងបីនាក់ផ្សេងទៀតបានរងរបួស បន្ទាប់ពីស្ពានកញ្ចក់មួយបានបាក់ក្នុង ប្រទេសឥណ្ឌូនេស៊ី កាលពីថ្ងៃពុធ។ សោកនាដកម្មដែលបានកើតឡើងនៅឯ The Geong នោះផងដែរ វាគឺជាកន្លែងទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរដ៏ពេញនិយមមួយ ដោយវាមានទីតាំងស្ថិតនៅក្នុងព្រៃមួយក្នុង Central Java ជាមួយនឹងកំពស់ប្រមាណ 30 ហ្វីត តែជាអកុសល្យការបាក់ស្ពានមួយនេះ វាបានកើតឡើងនៅពេលដែលមានភ្ញៀវទេសចរប្រហែល 11 នាក់បានដើរឆ្លងកាត់ផ្លូវ។ 

គួរបញ្ជាក់ថាក្នុងចំណោមជន​រង​គ្រោះទាំងអស់ គឺមានមនុស្ស​ពីរ​នាក់​អាច​តោង​ជាប់ទៅ​នឹង​គ្រោង​ស្ពាន ខណៈ​ពីរ​នាក់​ទៀត​បាន​ធ្លាក់​មកដល់​ដី ដោយក្នុង​នោះ​មានម្នាក់​ត្រូវ​បាន​គេ​ប្រកាស​ថា​ស្លាប់​ភ្លាមៗ ​បន្ទាប់​ពីការធ្លាក់​។ 

យោងតាម កាសែត The Jakarta Post បានឲ្យដឹងថា អ្នកគ្រប់គ្រងស្ពានត្រូវបានទាក់ទងភ្លាមៗ បន្ទាប់ពីការទាក់ទាញបានបើកជាផ្លូវការក្នុងខែមេសា គឺបន្ទាប់ពីអ្នកទស្សនាចំនួន 5 ភាគរយបានបង្ហោះតាមអ៊ីនធឺណិតបង្ហាញពីការព្រួយបារម្ភអំពីស្តង់ដារសុវត្ថិភាពរបស់ស្ពាន។ 

យ៉ាងណាមិញសម្រាប់អ្នកគ្រប់គ្រងនៅទីនោះផ្ទាល់ ក៏ត្រូវបានចោទប្រកាន់ថាមិនបានបង្ហាញការប្រជុំដែលបានស្នើសុំអំពីស្តង់ដារសុវត្ថិភាពរបស់ស្ពាននោះទេ ប៉ុន្តែបែរជាជ្រើសរើសមធ្យោបាយដោយការបញ្ជូនអ្នកតំណាងឲ្យទៅជំនួសវិញ។

នេះបើយោងតាមការចុះផ្សាយរបស់ Daily Beast កាលពីថ្ងៃទី ២៧ ខែតុលា ឆ្នាំ ២០២៣

ក្រុមអ្នកវិទ្យាសាស្ត្របានរកឃើញចំនួនដ៏គួរឱ្យភ្ញាក់ផ្អើលនៃអេលីយ៉ូម ដែលជាធាតុគីមីដ៏កម្រមួយ ដោយគេហៅឈ្មោះវាថា helium-3 នៅក្នុងថ្មភ្នំភ្លើងដែលស្ថិតនៅលើកោះ Baffin របស់ប្រទេសកាណាដា។ អេលីយ៉ូមគឺជាសារធាតុដែលគ្មានក្លិន  គ្មានរសជាតិ គ្មានជាតិពុល និចលភាព ឧស្ម័ន ឬក៏ម៉ូណូតូមិចនោះទេ ប៉ុន្តែក្រុមអ្នកវិទ្យាបាននិយាយថា  ឧស្ម័នដែលស្ថិតក្នុងចំណោមសារធាតុខាងលើនេះគឺកំពុងតែលេចធ្លាយចេញពីស្នូលរបស់ផែនដី ហើយឧស្ម័នមួយនោះផងដែរវាមានអាយុកាលរាប់សហស្សវត្សរ៍មកហើយ។

សម្រាប់ក្រុមស្រាវជ្រាវបាននិយាយថា វត្តមានរបស់ helium-4 នៅក្នុងថ្ម វាគឺជារឿងធម្មតានោះទេ ព្រោះថានៅលើផែនដី helium-4 ត្រូវបានគេរកឃើញយ៉ាងងាយស្រួលនៅកន្លែងផ្សេងទៀតនៅក្នុង cosmos ។ ប៉ុន្តែអ្វីដែលជាហេតុធ្វើឱ្យអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រមានការភ្ញាក់ផ្អើលនោះ​ វាគឺជាការរកឃើញសារធាតុមួយប្រភេទនេះក្នុងថ្មនៃលើកោះ Baffin ឯណោះ។ នេះបើយោងតាមការ​ចេញ​ផ្សាយ​កាល​ពី​ពេល​ថ្មីៗ​នេះ​ក្នុង​ទស្សនាវដ្ដី Nature ដែលត្រូវបានកែរសម្រួលឡើងវិញដោយ CNN កាលពីថ្ងៃទី ២៨ ខែតុលា ឆ្នាំ ២០២៣។

លោក Forrest Horton ដែលជាអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រសហការីនៃនាយកដ្ឋានភូគព្ភសាស្ត្រ និងភូគព្ភសាស្ត្រនៅស្ថាប័ន Woods Hole Oceanographic Institution បាននិយាយថា “នៅកម្រិតមូលដ្ឋានដំបូងគេបង្អស់ នៅក្នុងភពផែនដីគឺមាន(helium-3) តិចតួចណាស់ ប្រសើនបើយើងធៀបទៅនឹង (helium-4)”

លោក Horton បានបន្ថែមថា helium-3 គឺជាអ៊ីសូតូបដ៏កម្រកើតមានខ្លាំងណាស់នៅលើផែនដីយើងនេះ ព្រោះវាត្រូវបានផលិត ឬបន្ថែមទៅក្នុងភពផែនដីក្នុងបរិមាណតិចតួចបំផុត ហើយវាក៏អាចនឹងបាត់បង់ទៅក្នុងលំហវិញ” នៅពេលដែលផ្នែកថ្មរបស់ផែនដីមានបម្រែបម្រួល ជាឩទាហរណ៍ ដូចជាពេល ឡើងកំដៅ ឬចុះត្រជាក់ជាដើម។
          ​ក្នុងករណីប្រសិនបើ helium-3ស្ថិតក្នុងដំណាក់​កាល​ត្រជាក់វិញ អេលីយ៉ូម​ក៏ត្រូវ​បាត់បង់​ទៅតាម​បរិយាកាស ហើយ​បន្ទាប់​មក​វាក៏ធ្វើដំណើរទៅដល់​លំហតែម្តង។

យ៉ាងណាមិញ ការរកឃើញធាតុដែលលេចធ្លាយចេញពីស្នូលផែនដី វាអាចជួយដល់អ្នកវិទ្យាសាស្ត្រក្នុងការស្រាយចម្ងល់ មួយចំនួន ដែលពាក់ព័ន័្ធនៃការកកើតនៃភពផែនដីរបស់យើង។  ហើយការរកឃើញថ្មីទាំងអស់នេះផងដែរ វាបានផ្តល់នូវភស្តុតាងដើម្បីពង្រឹងសម្មតិកម្ម ដែលយើងកំពុងតែមានស្រាប់ គឺនិយាយអំពីរបៀបដែលភពផែនដីរបស់យើងត្រូវបានបង្កើតឡើង។

មានអ្នកវិទ្យាជាច្រើន បានចាត់ទុក កោះ Baffin ថាជាកំណប់ទ្រព្យចំពោះផ្នែកវិទ្យាសាស្រ្ត’

កោះ Baffin ដែលមានទីតាំងនៅលើទឹកដីនៃ Nunavut គឺជាកោះដ៏ធំបំផុតនៅក្នុងប្រទេសកាណាដា ម្យ៉ាងវិញទៀតវាក៏ជាកោះធំជាងគេទី 5 នៅលើពិភពលោកផងដែរ។

ចំពោះសមាមាត្រខ្ពស់នៃ helium-3 និង helium-4 ត្រូវបានរកឃើញជាលើកដំបូងនៅក្នុងថ្មភ្នំភ្លើង Baffin Island ដោយ លោកស្រី Solveigh Lass-Evans ដែលជាផ្នែកមួយនៃការសិក្សាថ្នាក់បណ្ឌិតរបស់នាងក្រោមការត្រួតពិនិត្យរបស់អ្នកវិទ្យាសាស្ត្រសាកលវិទ្យាល័យ Edinburgh លោក Finlay Stuart ។ ហើយការរកឃើញនោះ គឺត្រូវបានបោះពុម្ពផ្សាយនៅក្នុង Nature កាលពីឆ្នាំ 2003 ។

សមាសភាពនៃភពមួយគឺជាការឆ្លុះបញ្ចាំងពីធាតុដែលបង្កើតវា ហើយ ការស្រាវជ្រាវពីមុន បានរកឃើញថា បរិមាណនៃស្លាកស្នាម helium-3 គឺបានលេចធ្លាយចេញពីស្នូលរបស់ផែនដី បើយោងតាមភស្តុតាងរបស់អ្នកស្រាវជ្រាវបានឲ្យដឹងថា ភពផែនដីរបស់យើងមានប្រភពចេញពី nebula ព្រះអាទិត្យ ដែលជាពពកនៃឧស្ម័ន និងធូលី។

លោក Horton និងសហការីរបស់គាត់ ក៏បានចាប់ផ្តើមបោះជំហ៊ានទៅមុខបន្ថែមទៀត នៅពេលដែលពួកគេ បានធ្វើការស្រាវជ្រាវនៅលើកោះ Baffin ក្នុងឆ្នាំ 2018 ដោយពួកគេចាប់ផ្តើមសិក្សាពីកម្អែភ្នំភ្លើង ដែលបានផ្ទុះរាប់លានឆ្នាំមុននៅពេលដែល Greenland ដែលស្ថិតនៅសហរដ្ឋអាមេរិកខាងជើង ត្រូវបានបំបែកចេញពីគ្នា ដើម្បីជួយបង្កើតផ្លូវសម្រាប់សមុទ្រថ្មីមួយទៀត។ ក្រុមអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រចង់ធ្វើការស៊ើបអង្កេតបន្ថែមទៀតទៅលើថ្មដែលអាចមានការយល់ដឹងអំពីខ្លឹមសារគ្រប់គ្រាន់ ក្នុងការចាក់សោរចូលទៅក្នុងស្នូល និងអាវធំរបស់ផែនដី ព្រោះវាគឺជាស្រទាប់ដ៏រឹងមាំបំផុតនៃផ្ទៃខាងក្នុងរបស់ផែនដី។

ដោយឡែកក្រុមអ្នកស្រាវជ្រាវបានធ្វើដំណើរតាមឧទ្ធម្ភាគចក្រជាច្រើន ដើម្បីទៅដល់តំបន់ដាច់ស្រយាល មួយ វាគឺជាតំបន់ទេសភាពមួយដែលការមានលំហូរនៃកម្អែភ្នំភ្លើង បន្ទាប់មកវាក៏បង្កើតបាជាច្រាំងថ្មចោទ គឺស្ថិតនៅជិតផ្ទាំងទឹកកកយក្សអណ្តែតតាមឆ្នេរសមុទ្រ វាគឺជាកោះ Baffin ។ លោក Horton បាននិយាយថា អង្គការក្នុងស្រុក រួមទាំងសមាគម Qikiqtani Inuit និងវិទ្យាស្ថានស្រាវជ្រាវ Nunavut បានផ្តល់ឱ្យអ្នកស្រាវជ្រាវនូវលទ្ធភាពទទួលបាន ដំបូន្មាន និងការការពារពីខ្លាឃ្មុំ ដែលរស់នៅក្នុងតំបន់នោះផងដែរ។

តាមពិតណាស់ “នៅលើកោះ Baffin វាពិតជាំមានសារៈសំខាន់ទាំងជាដីពិសិដ្ឋសម្រាប់សហគមន៍ក្នុងតំបន់ និងជាបង្អួចសម្រាប់អ្នកវិទ្យាសាស្ត្រដើម្បីចូលទៅក្នុងផែនដីដ៏ជ្រៅ”ផងដែរ ។

ថ្មនៅក្នុងតំបន់អាកទិកដែលលោក Horton និងក្រុមរបស់គាត់បានស៊ើបអង្កេតបានបង្ហាញឱ្យឃើញនូវការវាស់វែងខ្ពស់ដ៏គួរឱ្យភ្ញាក់ផ្អើលនៃ helium-3 និង helium-4 វាជាទិន្នន័យដែលយើងយល់ដឹង ច្រើនជាងអ្វីដែលត្រូវបានរាយការណ៍ដោយការស្រាវជ្រាវពីមុនទៅទៀត ហើយរីឯការវាស់វែងវិញ ក៏មានភាពខុសប្លែកគ្នាដែរ។

លោក Horton បាននិយាយថា មានតែអាតូម helium-3 មួយប៉ុណ្ណោះដែលមានសម្រាប់រាល់អាតូម helium-4 ។ ដោយក្រុមរបស់យើងបានធ្វើការវាស់ប្រហែល 10 លានអាតូមនៃ helium-3 ក្នុងមួយក្រាមនៃគ្រីស្តាល់អូលីវីន។

គាត់បាននិយាយថា “ការវាស់វែង 3He/4He ក្នុងកម្រឹតខ្ពស់របស់យើងបានបង្ហាញថា ឧស្ម័នដែលសន្មតថា វាគឺជាសាមាសធាតុដែលទទួលបានពីមរតក nebula របស់ព្រះអាទិត្យក្នុងកំឡុងពេល ដែលវាបានបង្កើតប្រព័ន្ធព្រះអាទិត្យ ហើយបន្ទាប់មកវាក៏ត្រូវបានរក្សានៅក្នុងផែនដី”។

យោធាអាមេរិក បាននិយាយថា យន្តហោះចម្បាំងចិនមួយគ្រឿង បានចូលមកក្នុងចម្ងាយត្រឹមតែ ១០ហ្វីតប៉ុណ្ណោះ ពីយន្តហោះទម្លាក់គ្រាប់បែក B-52 របស់កងទ័ពអាកាសរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក ដែលបានហោះហើរលើសមុទ្រចិនខាងត្បូង កាលពីថ្ងៃអង្គារ នេះបើយោងតាមការចុះផ្សាយរបស់ CNN កាលពីថ្ងៃទី ២៦ ខែតុលា ឆ្នាំ ២០២៣។

អាកាសយានិកចិន “បានធ្វើការហោះហើរក្នុងលក្ខណៈមួយដែលគ្មានសុវត្ថិភាព និងគ្មានវិជ្ជាជីវៈ វាគឺជាការបង្ហាញមួយថា សមត្ថភាពនៃការប្រើប្រាស់យន្តហោះរបស់ចិនគឺនៅមានកម្រឹតនៅឡើយ ព្រោះហោះហើរនៃយន្តហោះមួយគ្រឿងនោះ គឺការបើកក្នុងល្បឿនលើសកំណត់ ដែលនាំឲ្យពួកគេមិនអាចគ្រប់គ្រងស្ថានភាពបាន ទើបសម្រេចចិត្តបើកចុះក្រោម ដោយនៅពីមុខ យន្តហោះ B-52 របស់អាមេរិក ត្រឹមចម្ងាយប្រហែល 10 ហ្វីតតែប៉ុណ្ណោះ ដែលធ្វើឱ្យយន្តហោះទាំងពីរមានគ្រោះថ្នាក់ ដោយការប៉ះទង្គិចគ្នា” ។ ខាង Pacific Command បាននិយាយនៅក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍មួយកាលពីថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ថា  យើង​បារម្ភ​ថា​អ្នក​បើក​យន្តហោះ​ម្នាក់​នេះ​មិន​បាន​ដឹង​ថា​គាត់​មក​ជិត​ប៉ុណ្ណា​ទេ ទើប​បង្ក​ឱ្យ​មាន​ការ​ប៉ះ​ទង្គិច​គ្នាបែបនេះ»។

ទន្ទឹមនឹងនោះខាងក្រសួងការពារជាតិចិនបានចេញផ្សាយ វីដេអូ មួយក្នុងអំឡុងពេលសន្និសីទសារព័ត៌មានជាទៀងទាត់ដោយនិយាយថា USS Ralph Johnson “បានធ្វើការយាយីយ៉ាងជិតស្និទ្ធ” ក្នុងការប្រឆាំងនឹងក្រុមបេសកកម្មកងទ័ពជើងទឹកចិន ដែលកំពុងធ្វើការហ្វឹកហាត់ជាប្រចាំនៅសមុទ្រចិនខាងត្បូងកាលពីថ្ងៃទី 19 ខែសីហា។

ដោយខាងអ្នកនាំពាក្យក្រសួងការពារជាតិចិន លោក Wu Qian បាននិយាយថា តាមរយៈវីដេអូ បាន“បង្ហាញថាភាគីអាមេរិក គឺជាអ្នកបង្កហេតុ ព្រមទាំងជាអ្នកបង្អាក់ដ៏ធំមួយសម្រាប់ សមយុទ្ធរបស់ចិន”។  លោក Wu បាននិយាយថា សកម្មភាពរបស់នាវាចម្បាំងអាមេរិក បាន”បង្កគ្រោះថ្នាក់ដល់សន្តិសុខជាតិរបស់ប្រទេសចិន “ដោយលោកបានបន្ថែមទៀតថា ប្រទេសចិននឹង “ចាត់វិធានការចាំបាច់ទាំងអស់ ដើម្បីការពារអធិបតេយ្យភាពជាតិរបស់ខ្លួនយ៉ាងម៉ឺងម៉ាត់។

យ៉ាងណាមិញចំពោះមន្ត្រីជាន់ខ្ពស់របស់មន្ទីរបញ្ចកោណ ដែលទទួលបន្ទុកសន្តិសុខនៅឥណ្ឌូប៉ាស៊ីហ្វិក លោក Ely Ratner បាននិយាយ  នៅដើមខែនេះ ថា សហរដ្ឋអាមេរិកបានមើលឃើញករណីជាច្រើនទៀតនៃអាកប្បកិរិយា “ដោយជាការយាយីដ៏ប្រថុយប្រថានមួយ ដែលបង្ករឡើង” ពីសំណាក់  អាកាសយានិកចិន  ដើម្បីប្រឆាំងនឹងយន្តហោះអាមេរិក ក្នុងរយៈពេលពីរឆ្នាំចុងក្រោយនេះ គឺនៅក្នុងតំបន់បូព៌ា និង សមុទ្រ​ចិន​ខាង​ត្បូង​ជាដើម។

លោក Ely Ratner បាននិយាយថា “ចាប់តាំងពីរដូវស្លឹកឈើជ្រុះឆ្នាំ 2021 យើងបានឃើញឧប្បត្តិហេតុបែបនេះច្រើនជាង 180” ដងរួចមកហើយ។

តើវាអាចជា “ជាយុទ្ធនាការកណ្តាល និងរួមគ្នាដើម្បីអនុវត្តអាកប្បកិរិយាមិនសមរម្យរបស់ខ្លួន ដើម្បីបង្ខិតបង្ខំឱ្យមានការផ្លាស់ប្តូរសកម្មភាពប្រតិបត្តិការស្របច្បាប់របស់សហរដ្ឋអាមេរិក ឬយ៉ាងណា?”

កិចច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងរបស់មន្ទីរបញ្ចកោណនៅឆ្នាំនេះ ដើម្បីចូលរួមជាមួយថ្នាក់ដឹកនាំយោធាចិន ព្រោះមន្ត្រីអាមេរិកតែងតែមានការព្រួយបារម្ភកាន់តែខ្លាំងឡើងថា ការខ្វះខាតនៃការសន្ទនារវាងយោធា និងយោធារវាងប្រទេសទាំងពីរ វាក៏អាចនឹងមានរឿងវែងឆ្ងាយបន្តទៀត។ គួររំលឹកថា ទីក្រុងប៉េកាំងបានកាត់ផ្តាច់ទំនាក់ទំនងពីអាមេរិក បន្ទាប់ពីប្រធានសភា Nancy Pelosi បានធ្វើទស្សនកិច្ចនៅតៃវ៉ាន់កាលពីឆ្នាំមុន ដោយធ្វើឱ្យមេដឹកនាំចិនមានការខឹងសម្បារ។